Het streven naar geluk is een typische menselijke aangelegenheid.
Aristoteles.

Ik vind het bijzonder de psychologen als Dirk de Wachter, the School of Life en nu ook de koning uitspraken doen over geluk. En dan vooral over streven naar geluk en dat het oké is om ongelukkig te zijn. Hoezo? Wie wil er nou ongelukkig zijn? Is het niet veel fijner om te weten dat je in je zoektocht naar geluk per ongeluk je geluk kunt lek prikken? En wat je derhalve beter kunt doen, om wel gelukkig te zijn? Ik krijg nooit iemand in mijn praktijk die me vraagt of ik ze kan helpen met ongelukkig mogen zijn. Ik heb wel dagelijks gesprekken met mensen die per ongeluk hun eigen geluk saboteren. Uit onwetendheid en geleid door de verkeerde interpretatie van onderbuikgevoelens en mythes.

Geluk zit m vaak in de kleine dingen, zoals kunnen genieten van de zonnestralen op je gezicht.

Er zijn zoveel misverstanden over geluk en dat is jammer, want veel van ons handelen wordt bepaald door onze wens om gelukkig te zijn. Wat als we zouden leren hoe we onze kans op geluk kunnen vergroten en hoe we zelf ons geluk soms onbewust saboteren? Zouden we dan niet allemaal veel gelukkiger zijn?! En als we gelukkiger zouden zijn, zou er dan niet op een vreedzamere manier met elkaar worden omgegaan?

‘Het streven naar geluk is een typisch menselijke aangelegenheid.’ schreef Aristoteles al in de Griekse oudheid. De Griekste filosoof Aristoteles (geboren 384 v Chr.) is voor zover bekend de eerste filosoof die het concept van menselijk geluk systematisch uitwerkte: ‘De mens is niet alleen een biologisch wezen, het streven naar geluk is een typisch menselijke aangelegenheid.’ Aristoteles is niet de minste, hij was een een leerling van Plato en de leraar van Alexander de Grote. Hij wordt beschouwd als de meest universele denker van de oudheid. Hij schreef honderden werken over uiteenlopende onderwerpen. Aristoteles was met name geïnteresseerd in het menselijk handelen en waarom we deze handelingen verrichten. Zijn conclusie: ‘Het uiteindelijke doel van het handelen is geluk.’ Dat brengt hem er toe om zijn in zijn beroemde werk Ethica Nicomachea veel aandacht aan geluk te besteden. Hij stelt zichzelf de vraag: Wat is geluk en hoe kan de mens geluk bereiken? Zijn bevindingen hebben veel overeenkomsten met de bevindingen van hedendaagse wetenschappers die onderzoek doen naar geluk: Geluk kun je vinden in deugdzaamheid. Het geluk van de een, gaat hand in hand met het geluk van de ander. Voor geluk is het belangrijk dat je een aantal eigenschappen ontwikkelt zoals dapperheid, vrijgevigheid en vriendelijkheid. Wij gebruiken nu andere woorden, maar in de kern komt de hedendaagse wetenschap tot dezelfde conclusie, inclusief degene die pleiten voor ongelukkig mogen zijn, inclusief de koning.

‘Ieder mens streeft naar geluk’. ‘Niemand wordt ‘s ochtends wakker en denkt, hoe kan ik zo veel mogelijk lijden?’, aldus Matthieu Ricard. Ricard werkte tijdens zijn promotieonderzoek met Nobelprijswinnaar Francois Jacob. In 1972 begon hij te twijfelen aan een academische carrière en besloot na het zien van films over Tibetaanse boeddhistische meesters naar de Himalaya te gaan en werd monnik. Als monnik reisde jarenlang met de Dalai Lama mee als zijn vertaler. In 2009 werd hij beschouwd als de gelukkigste persoon ter wereld. Geluk is geen kwestie van mazzel hebben, zegt de Franse schrijver, bioloog, boeddhistische monnik Ricard. Gelukkig zijn kun je leren, aldus de gelukkigste persoon op aarde. Volgens Ricard is geluk het doel van ons bestaan. Geluk ziet hij niet als een kortstondig moment van vreugde of een gevoel van plezier. Het is iets dat in jezelf zit, terwijl de meeste mensen geluk buiten zichzelf zoeken. Geluk is een manier van zijn, die wordt gekenmerkt door een gevoel van harmonie met de omgeving, het ontbreken van strijd; gelijkmoedigheid die blijvend is. Er is geen enkele menselijke kwaliteit die niet verbeterd kan worden. Dat geldt dus ook voor ons vermogen gelukkig te zijn. Geluk is volgens Ricard een bekwaamheid. Natuurlijk wordt de ene mens met meer aanleg voor geluk geboren dan de andere, er is een basisniveau van geluk en dat niveau kun je omhoog brengen. In de afgelopen tien jaar ontdekten neurowetenschappers dat hersenen niet onveranderlijk zijn, zoals altijd werd gedacht, maar zich continue aanpassen aan de omstandigheden en de omgeving. Dat wordt neuroplasticiteit genoemd. Deze ontdekking bracht neurowetenschappers er toe om op zoek te gaan naar manieren waarop je de geest kunt trainen. Door de hedendaagse technieken om levende hersenen te onderzoeken, kwamen neurowetenschappers op het idee om de hersenen te onderzoeken van boeddhistische monniken, waaronder Ricard. Zo kwamen zij tot de ontdekking dat de beoefening die Ricard dagelijks doet om de mind te trainen hem geen windeieren heeft opgeleverd. Hij kwam naar aanleiding van dit onderzoek bekend te staan als ‘de gelukkigste man op aarde’.

Het trainen van de mind, hoe doe je dat? Geluksprofessor Raj Raghanuthan geeft trainingen op universiteiten (en online via Coursera) over het trainen van je mind om je geluk te bevorderen. Hij baseerde deze training op wetenschappelijke onderzoeken, naar aanleiding van het feit dat veel studenten aan top universiteiten niet gelukkig zijn. Hij vroeg zich af wat hier de reden van is en hoe ze hun eigen geluk zouden kunnen bevorderen. Hij ontdekte zeven manieren waarop we onbewust en onbedoeld ons eigen geluk kunnen saboteren. En wat we kunnen doen om ons geluk te bevorderen.

De zeven zonden waarmee je je eigen geluk kunt saboteren. Raj Raghunathan.

Als je de toespraak van de Koning legt naast de ontdekkingen van Aristoteles, Ricard en Raghanuthan dan zie je meer overeenkomsten dan verschillen. De koning heeft volkomen gelijk dat ‘de jacht naar succes en geluk, jezelf spiegelen aan anderen en denken dat het leven maakbaar is’ niet het beste is om te doen. Sterker nog ze staan in de lijst van de 7 zondes tegen geluk en zijn manieren om je geluk te saboteren. Leren omgaan met tegenslag, weten wat je echt gelukkig maakt (familie, vrienden en vriendelijk zijn tegen vreemden) staan op de lijst van de oplossingen en zijn manieren om je geluk te bevorderen.

Zeven manieren waarop je je geluk kunt bevorderen. – Raj Raghunathan.

Ik zou het fijn vinden als belangrijke beïnvloeders als de koning, The School of Life en psychologen als De Wachter en Verhaeghe meer uitleg zouden geven over wat je werkelijk gelukkig kan maken en hoe je onbedoeld je geluk saboteert. Hierbij is het uiteraard belangrijk dat ze vertellen dat het nastreven van geluk een van de manieren is om je geluk te saboteren.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *